शेतजमीन नावावर (वारसाहक्काने / खरेदी-विक्रीने) करण्याची संपूर्ण आणि सोपी प्रक्रिया खाली दिली आहे. यासोबत किती शासकीय खर्च (फी) लागतो तेही समजावून सांगितले आहे.
✅ शेतजमीन नावावर कशी करावी? (Inherited / वडिलोपार्जित जमीन)
वडिलोपार्जित / वारसाहक्काची जमीन आपल्या नावावर करण्यासाठी हक्क नोंदणी (Mutation Entry – Ferfar / 7/12 वर नाव चढवणे) करावी लागते.
१) लागणारी कागदपत्रे (Required Documents)
वारसाहक्काने जमिन नावावर चढवण्यासाठी
मृत्यू दाखला (Death Certificate)
वारस प्रमाणपत्र / जीआर नुसार वारसाची घोषणा
संबंध दर्शवणारी कागदपत्रे (आधार, पॅन, राशन कार्ड इ.)
जुने 7/12 व 8A उतारे
अर्ज (फेरफार नोंदणीसाठी)
खरेदी-विक्रीने जमिन नावावर चढवण्यासाठी
नोंदणी कार्यालयात नोंदवलेला खरेदी-विक्री करार (Sale Deed)
नोंदणी पावती
स्टॅम्प ड्युटी व रजिस्ट्रेशन रिसीट
7/12, 8A उतारे
आधार, पॅन
फॉर्म 6, फॉर्म 7 (फेरफार)
✅ २) जमिन नावावर करण्याची प्रक्रिया (Step-by-Step)
✔ Step 1 – अर्ज करणे (Talathi Office / Online)
फॉर्म ६ / फॉर्म ७ भरून तालाठी कार्यालयात किंवा mahabhulekh.maharashtra.gov.in वर ऑनलाइन फेरफार अर्ज.
✔ Step 2 – जमाबंदी तपासणी
तालाठी / मंडळ अधिकारी:
कागदपत्रे तपासतो
पंचनामा / प्रत्यक्ष पडताळणी करतो
✔ Step 3 – फेरफार नोंद (Mutation Entry)
नाव चढवण्याची एंट्री फेरफार पुस्तिकेत नोंदवली जाते (Hakka No.).
✔ Step 4 – 30 दिवसांची जाहीर सुनावणी
तक्रार नसल्यास एंट्री मंजूर होते.
✔ Step 5 – नवीन 7/12 उतारा
फेरफार मंजूर झाल्यानंतर तुमचे नाव अधिकृतपणे 7/12 उताऱ्यावर चढवले जाते.
💰 जमीन नावावर करण्यासाठी किती खर्च येतो?
१) फक्त वारसाहक्काने नाव चढवताना
काम अंदाजे खर्च
फेरफार नोंदणी शुल्क ₹25 – ₹50
प्रत उतारा / 7/12 / 8A ₹20 – ₹50
कोर्ट फी / अर्ज फी ₹20 – ₹50
➡ एकूण : साधारण ₹100 – ₹200
(नोंद: कोणतीही स्टॅम्प ड्युटी लागत नाही.)
२) जमीन खरेदी करताना (Sale Deed द्वारे नावावर)
शुल्क अंदाजे रक्कम
स्टॅम्प ड्युटी जमिनीच्या किंमतीनुसार 3% – 5%
नोंदणी शुल्क जास्तीत जास्त ₹30,000
लोकल बॉडी टॅक्स / अतिरिक्त शुल्क ₹1,000 – ₹5,000
फेरफार शुल्क ₹25 – ₹50
➡ एकूण : ₹20,000 ते काही लाखांपर्यंत (जमीन किंमतीनुसार)
🟢 वारसाहक्कासाठी विशेष माहिती
वारसांमध्ये वाद नसल्यास नाव चढवणे सोपे
वाद असल्यास तहसीलदार / न्यायालय निर्णय आवश्यक
एकाहून अधिक वारस असल्यास संमतीपत्र (No Objection Certificate – NOC) लागतं
❓ तुम्हाला कोणत्या प्रकारची जमीन नावावर करायची आहे?
1. वारसाहक्काने (वडिलोपार्जित जमीन?)
2. खरेदी केलेली जमीन?
3. वाटप / विभाजन (partition)?