खूप छान प्रश्न! 🙌
“CIBIL Score” म्हणजे तुमच्या क्रेडिट इतिहासाचे गुणांकन, जे 300 ते 900 या श्रेणीत असते. हे TransUnion CIBIL या क्रेडिट ब्युरोकडून तयार केले जाते. बँका किंवा वित्तीय संस्था कर्ज देताना तुमचा सिबिल स्कोर पाहतात, कारण यावरून त्यांना तुमची कर्जफेड करण्याची क्षमता आणि सवय कळते.
🔢 CIBIL स्कोर श्रेणी व अर्थ
स्कोर श्रेणी अर्थ बँकेचा दृष्टिकोन
750 – 900 उत्कृष्ट (Excellent) ✅ कर्ज मिळण्याची शक्यता सर्वाधिक. कमी व्याजदरही मिळू शकतो.
700 – 749 चांगला (Good) 👍 कर्ज मंजुरीची शक्यता जास्त.
650 – 699 मध्यम (Average) 🤔 काही बँका कर्ज देतील, पण व्याजदर जास्त ठेवतील.
550 – 649 कमजोर (Poor) ⚠️ कर्ज नाकारले जाऊ शकते किंवा जामीन/को-अप्लिकंट लागेल.
300 – 549 अतिशय खराब (Very Poor) ❌ बँका सहसा कर्ज देत नाहीत.
-1 / NA क्रेडिट इतिहास नाही 💡 नवीन ग्राहक असल्याने काही बँका ‘स्टार्टअप क्रेडिट’ योजना देतात.
🏦 बँका कर्ज देताना साधारणपणे काय पाहतात
1. सिबिल स्कोर (750 पेक्षा जास्त)
2. उत्पन्न (Income) आणि नोकरीतील स्थिरता
3. EMI-to-Income ratio (EMI तुमच्या पगाराच्या 40-50% पेक्षा कमी असावा)
4. कर्ज इतिहास — वेळेवर हप्ता भरला आहे का
5. क्रेडिट उपयोग (Credit Utilization) — तुमची क्रेडिट कार्ड लिमिट किती वापरता
💡 सिबिल स्कोर वाढवण्याचे उपाय
1. सर्व EMI व क्रेडिट कार्ड बिल वेळेवर भरा.
2. क्रेडिट लिमिटच्या 30% पेक्षा कमी वापरा.
3. एकदम जास्त नवीन कर्जे घेऊ नका.
4. जुनी क्रेडिट हिस्ट्री कायम ठेवा.
5. CIBIL रिपोर्टमध्ये चूक दिसल्यास दुरुस्तीसाठी तक्रार करा.
📈 उदाहरणार्थ
जर तुमचा सिबिल स्कोर 780 असेल, तर तुम्हाला
होम लोन, कार लोन किंवा पर्सनल लोन सहज मिळेल
आणि व्याजदरही तुलनेने कमी असेल (उदा. 10% ऐवजी 9% पर्यंत).