खाली पीक विमा (Pradhan Mantri Fasal Bima Yojana / प्रधानमंत्री पिक विमा योजना) 2022-23, 2023-24 आणि 2024 या हंगामांची एकत्रित माहिती, अपडेट्स आणि नवीन बदल दिले आहेत:
namo shetkari instalment update | अखेर नमो शेतकरी योजनेच्या हप्त्याला मंजुरी 2 हप्त एकत्र येणार |
📌 पीक विमा – सारांश (2022, 2023, 2024)
🗓️ 2022-23
पीक विमा योजना (PMFBY) महाराष्ट्रात राबवली गेली.
शेतकऱ्यांनी पारंपारिक पद्धतीप्रमाणे प्रीमियम भरणे आवश्यक होते (केंद्र + राज्य + शेतकरी हिस्सा).
एक रुपयाची योजना नव्हती; ही नंतर 2023 मध्ये पुढे आली.
🗓️ 2023-24 (खरीप 2023 आणि रब्बी 2023-24)
📌 “एक रुपयात पीक विमा योजना” लागू
महाराष्ट्र सरकारने खरीप 2023 – रब्बी 2023-24 हंगामांसाठी शेतकऱ्यांना फक्त ₹1 पेमेंट करून पिक विमा भरता येण्याचा निर्णय घेतला.
राज्य सरकार उर्वरित प्रीमियम भरून देणार असा नियम होता.
या कालावधीत अनेक शेतकऱ्यांनी योजना भरणा आणि त्यांना फायदे मिळवले.
खरीप 2023 विमा रक्कम – थकीत निधीची तरतूद (उदा. ₹1927.52 कोटी) राज्य सरकारने केली होती.
🟡 स्पेशल नोट:
2016 पासून PMFBY केंद्र सरकार मार्फत चालू आहे आणि यामध्ये विविध पिकांच्या जोखमीवर आधारित भरपाई मिळते (अति पाऊस, दुष्काळ, वादळ इ.).
🗓️ 2024-25 / 2024 (खरीप 2024)
namo shetkari instalment update | अखेर नमो शेतकरी योजनेच्या हप्त्याला मंजुरी 2 हप्त एकत्र येणार |
✅ खरीप 2024 खंडासाठी पिक विमा भरण्यास सुरुवात झाली
शेतकऱ्यांना PMFBY अंतर्गत पिक विमा भरण्याची प्रक्रिया सुरु झाली (एक रुपयात भरण्याची वेळोवेळी घोषणाही झाली होती).
मुख्यमंत्र्यांनी आणि कृषिमंत्र्यांनी पीक विमा 31 मार्च 2025 पर्यंत जमिनीवर नुकसान भरपाईचा निधी शेतकऱ्यांच्या खात्यात सोडण्याची हमी दिली.
⚠️ पॉलिसी संरचनेत बदल:
महाराष्ट्रात एक रुपयात विमा योजनेला नंतर बदल करून पारंपरिक प्रीमियम मॉडेलकडे परत जाण्याचे ठरले आहे.
खरीप 2024 साठी राज्यात आता शेतकऱ्यांनी 2% (खरीप), 1.5% (रब्बी) व 5% (नगदी पिकांसाठी) हिस्सा भरणे आवश्यक आहे.
📌 नवीन अपडेट / महत्त्वाची बाबी
🔹 एक रुपयाची योजना – बदल
Land Record: 1880 सालापासूनचे सातबारा, फेरफार, खाते उतारे ऑनलाईन कसे पाहायचे?
2023 मध्ये एक रुपयाचा विमा राबविण्यात आला पण नंतर काही तंत्रज्ञान आणि गैरव्यवहारवाढीमुळे हा मॉडेल बदलून पुन्हा पारंपरिक शुल्क मॉडेल लागू केला जाणार आहे.
🔹 विमा प्रीमियमची मर्यादा (सध्याचे)
खरीप पिकासाठी: ~2% प्रीमियम
रब्बी पिकासाठी: ~1.5%
नगदी पिकांसाठी: ~5% राज्य व केन्द्र सरकार मिळून बाकीचा खर्च भरणार.
🔹 खरिप पिक विमा अर्जाची अंतिम मुदती/विस्तार
काही प्रदेशात योजनेची अंतिम तारीख वाढवली गेली (उदा. ऑगस्ट 2025 पर्यंत).
🔹 विमा कंपन्यांचे वाटप आणि अग्रीम हप्ता
राज्य सरकार प्रति हंगाम विमा कंपन्यांना विमा हप्त्याचा भाग अग्रीम देत आहे आणि शेष हिस्सा नंतर पुरविला जातो.
namo shetkari instalment update | अखेर नमो शेतकरी योजनेच्या हप्त्याला मंजुरी 2 हप्त एकत्र येणार |
📌 पीक विमा कसा भरावा?
🔹 ऑनलाइन:
👉 PMFBY अधिकृत पोर्टल – pmfby.gov.in
🔹 ऑफलाइन:
👉 CSC / बँक / विमा प्रतिनिधी यांच्या माध्यमातून अर्ज करू शकता.
📌 लाभार्थी रक्कमा व यादी
पीक विमा मंजूर यादी 2023 मध्ये विविध जिल्ह्यांनुसार उपलब्ध होती. उदाहरणार्थ नाशिक, अहमदनगर, सोलापूर इ. जिल्ह्यांमध्ये हजारो शेतकऱ्यांना कवरेज मिळाले.
काही राज्य स्तरीय ताज्या यादीत शेतकऱ्यांच्या खात्यात राशी जमा करण्याची योजनेत निधी मंजूर केला आहे.
📌 सरावटीचा संदेश (टिप)
✅ सध्याचा नियम समजून तुमच्या पिकासाठी योग्य हंगामानुसार (खरीप / रब्बी / नगदी) प्रीमियम भरणे आवश्यक आहे.
✅ मागील हंगामातील थकीत रक्कम, दावा स्टेटस आणि यादी तपासण्यासाठी क्षेत्रीय कृषि विभाग / विमा कंपनी / पोर्टल मधून अपडेट मिळवा.